‘ओमिक्रोन’को त्रासमा विश्व, कति खतरनाक छ यो?

कोरोना भाइरसको नयाँ भेरियन्ट ‘ओमिक्रोन’ सार्वजनिक भएपछि विश्वमा हलचल मच्चिएको छ। देशहरूले कोरोनाबाट बच्नका लागि नियमहरू कडा बनाउँदै छन् र यात्रा प्रतिबन्धहरू लगाइएका छन्।

ओमिक्रोन पहिलो पटक दक्षिण अफ्रिकामा पहिचान गरिएको थियो। यो भाइरस हालसम्म सबैभन्दा बढी ५५ म्युटेसन रिपोर्ट गरिएको छ भने यसको स्पाइक प्रोटिनमा ३२ म्युटेसन भएको छ।

 

दक्षिण अफ्रिकामा यो भेरियन्टका केसहरू तीव्र रूपमा बढेका छन् र यसका कारण विश्वभरका देशहरूको चिन्ता बढेको छ।

विश्व स्वास्थ्य संगठनले यो भेरियन्टलाई ‘चिन्ताको विषय’ भन्दै यसलाई ‘ओमिक्रोन’ नाम दिएको छ।

ओमिक्रोनको स्पाइक प्रोटीन मा ३२ उत्परिवर्तन धेरै महत्त्वपूर्ण छ भनिन्छ किनभने तिनीहरू शरीरको कोशिकाहरूलाई संक्रमित गर्न र प्रतिरक्षा प्रणालीलाई कमजोर गर्न सक्षम छन्।

हालसम्म आएका कोरोना भाइरसको भिन्नतामा पनि यस्ता उत्परिवर्तनहरू भेटिएका छन्। यी भेरियन्टहरूलाई ‘भेरियन्ट अफ कन्सर्न’ र ‘भेरियन्ट अफ इन्ट्रेस्ट’ को रूपमा वर्गीकृत गरिएको थियो। जस्तै N501Y उत्परिवर्तन जुन अल्फा, बिटा र गामा भेरियन्टहरूमा भएको छ। T951, T478K र G142D उत्परिवर्तन डेल्टा भेरियन्टमा भयो।

यी उत्परिवर्तनहरू शरीरमा उपस्थित ACE2 सेल रिसेप्टर (S477N, Q498R) को सम्पर्कमा आउनेमा भूमिका खेल्ने पत्ता लागेको छ वा केही एन्टिबडीहरू (G339D, S371L, S373P, S375F) को क्षेत्रहरूमा पाइएको छ।

उत्परिवर्तन (म्युटेशन) एकसाथ पाइनुको असर वा प्रभाव

यद्यपि, यी उत्परिवर्तन एकै ठाउँमा भेटिएमा कस्तो प्रभाव पार्छ भन्ने यकिन हुन बाँकी छ। यो आवश्यक छैन कि दुई उत्परिवर्तनको प्रभाव सधैं एकसाथ आउँछ। तिनीहरूको प्रभाव बढी वा कम हुन सक्छ, अर्थात्, तिनीहरूले भाइरसलाई अझ खतरनाक वा कमजोर बनाउन सक्छन्।

ओमिक्रोन भेरियन्ट धेरै संक्रामक भएको र प्रतिरक्षा प्रणालीलाई नै कमजोर बनाउनसक्ने अधिक क्षमता भएको तथ्यमाथि जबसम्म अनुसन्धान भएर परिणाम सार्वजनिक हुँदैन र हामीसँग जिनोम सिक्वेन्सिङको आंकडा हुँदैन तबसम्म धेरै सतर्कता अपनाउनु र सतर्कता कम गर्नु ठीक हैन।

विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनले यसलाई सङ्क्रमणको उच्च जोखिम हुने भएकाले यसलाई चिन्ताको विषय भनेको छ। तर, यसको पुष्टि गर्ने कुनै ठोस जानकारी भने उपलब्ध छैन।

दक्षिण अफ्रिकामा कोरोनाको यस प्रकारको केस तीव्र गतिमा बढ्दै गएपछि चिन्ता बढेको छ। यो अचम्मको कुरा होइन कि यो दक्षिण अफ्रिकामा फेला परेको छ। किनकि यो SARS-Covid-2 को लागि उत्कृष्ट जिनोमिक निगरानी प्रणाली भएको देश हो र खोपले अन्य अफ्रिकी देशहरूजत्तिकै छिटो प्रगति गर्न सकेको छैन।

सुरुमा दक्षिण अफ्रिकामा यो भेरियन्ट गौटेंग प्रान्तमा फेला परेको थियो। यो यस्तो समयमा बाहिर आएको थियो जब यस क्षेत्रमा १ लाख मध्ये १० जनामा मात्र कोरोना संक्रमणका केसहरु आइरहेका थिए। यस्तो अवस्थामा, यसले संक्रमण छिटो फैलाउँछ र केसहरू बढ्दै जान्छन्। यसको संक्रामकता उच्च देखिन्छ तर यो पनि छ कि त्यस समयमा प्रतिस्पर्धा गर्नको लागि कुनै अन्य भेरियन्टहरु हुँदैनन्। तर, यससँगै यति धेरै उत्परिवर्तन भएको भेरियन्ट कसरी फस्टाउँछ भन्ने प्रश्न पनि छ।

यसको कुनै ठोस जवाफ छैन। यो रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता कमजोर भएका र लामो समयदेखि संक्रमित भएका बिरामीमा विकसित भएको हुनसक्ने अनुमान गरिएको छ। त्यसपछि यो अन्य व्यक्तिहरूमा फैलिएको र जसको जानकारी अहिलेसम्म प्राप्त नभएको हुनसक्छ।

हामी के गर्न सक्छौं?

अन्य भेरियन्टसँग सुरक्षित रहन अपनाइएका तरिका नै ओमिक्रोनसँग सुरक्षित रहन हामीले अपनाउन सक्छौं। जस्तै भ्याक्सिन, मास्क, दूरी कायम राख्ने र बन्द कोठाहरूमा भेन्टिलेसनको व्यवस्था। यसबाट तपाईं भाइरसको कम सम्पर्कमा आउनुहुनेछ र यसको फैलावट कम हुनेछ। एकै समयमा, धेरै भन्दा धेरै मानिसहरूलाई खोप लगाउनाले भाइरसको लागि नयाँ उत्परिवर्तनको अवसरहरू पनि सीमित गर्नेछ।

यद्यपि, हामीले सोचेका थियौं कि ‘भेरियन्ट अफ कन्सर्न’ नयाँ भेरियन्ट डेल्टा पछि आउन गाह्रो हुनेछ तर ओमिक्रोनले हामीलाई छक्क पार्यो।
यो ओमिक्रोन ‘भेरियन्ट अफ कन्सर्न’ बन्नको लागि पर्याप्त गम्भीर छ वा छैन, त्यो त अनुसन्धानबाट स्पष्ट भइसकेको छैन तर, यो स्पष्ट छ कि कोभिड-१९ भाइरसको विकासले हामीलाई आगामी दिनमा अझै ठूलो पीडा दिनसक्छ। हामीले सुरक्षित रहने उपाय अपनाउँदै कोरोनाका डरहरूलाई कम गर्दै जानु नै सबैको लागि राम्रो हुनेछ।

(लेखक युनिभर्सिटी अफ भ्यालेन्सियाका जेनेटिक्स प्रोफेसर तथा अनुसन्धानकर्ता हुन्। उनको यो लेख द कन्भर्सेसनमा प्रकाशित छ)

 



Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *