स्वास्थ्यकर्मीमा संक्रमण दर बढ्दो, भन्छन्– पिपिई नहुँदा संक्रमण सर्‍यो

बिरामीको सेवामा अहाेरात्र खटिरहेका स्वास्थ्यकर्मीमा कोरोना भाइरस संक्रमण दर दिनानुदिन बढिरहेको छ।

नेपालमा हालसम्म २० स्वास्थ्यकर्मीमा कोरोना संक्रमणको पुष्टि भइसकेको छ। अधिकांश स्वास्थ्यकर्मीले व्यक्तिगत सुरक्षा सामग्रीको अभावका कारण र अस्पतालमा रहेका बिरामीबाट कोरोना संक्रमण सरेको हुनसक्ने अनुमान लगाएका छन्। लडाइँमा गएका सिपाही हतियारविहीन भएर लड्नुपर्ने अवस्था रहे जस्तै पिपिईविना फिल्डमा खटिनुपरेकाले आफूहरूमा संक्रमण बढेको स्वास्थ्यकर्मीको भनाइ छ ।

बाँके खजुरा गाउँपालिकाकी स्वास्थ्य शाखाकी संयोजक नर्सलाई जेठ ८ मा कोरोना संक्रमण पुष्टि भयो। भारतमा संक्रमण बढेसँगै नेपालीहरू त्यहाँ आउने क्रम बढ्दै गयो। नर्सको दैनिक कार्यतालिका भारतबाट आएर क्वारेन्टाइनमा रहेका मानिसको स्वास्थ्य परीक्षण रहेको थियो। यसबीचमा उनलाई पनि संक्रमण देखियो।

लडाइँमा गएका सिपाही हतियारविहीन भएर लड्नुपर्ने अवस्था रहे जस्तै पिपिईविना फिल्डमा खटिनुपरेकाले आफूहरूमा संक्रमण बढेको स्वास्थ्यकर्मीको भनाइ छ ।

भारतबाट आएका आएका नागरिकको स्वास्थ्य परीक्षण, क्वारेन्टाइनमा रहेकाको चेकजाँचका साथै समुदायमा पनि गइरहनुपर्ने भएकाले त्यतैबाट सरेको आशंका उनको छ। ‘क्वारेन्टाइन रहेका मानिसको स्वास्थ्य परीक्षण गर्दा सामान्य खाले माक्स, पन्जा जस्ता मात्र स्वास्थ्य सामग्री प्रयोग गरियो,’ उनले भनिन्, ‘सायद सुरक्षित सामग्री प्रयोग गर्न सकिएको भए कोरोना सर्ने थिएन कि?’

हाल उनी सुशील कोइराला प्रखर क्यान्सर अस्पतालको आइसोलेसनमा उपचाररत छिन्।

त्यस्तै, धनुकटा अस्पतालको बहिरंगकी विभाग कार्यरत नर्स शिला सुब्बालाई जेठ ४ मा कोरोना संक्रमणको पुष्टि भयो। अस्पतालमा आएका बिरामीबाट संक्रमण सरेको हुनसक्ने अट्कल काट्छिन् सुब्बा। बहिरंग विभागबाट दिने सेवाको व्यवस्थापनमा उनी बढी सक्रिय रहेकी थिइन्। बिरामीको हेरचाह, प्रसूति, गर्भपतन, शल्यक्रिया जस्ता सेवामा प्रत्यक्ष संलग्न हुँदै आएकी थिइन्।

कुनै जिल्ला बाहिर नगएको र अस्पतालमा ड्युटी र क्वाटरमा बस्ने भएका कारण संक्रमण अस्पतालबाट फैलिएको उनको तर्क छ। ‘अस्पतालमा साधारणतः १०–५ को ड्युटी गरिन्थ्यो। अस्पतालमा आएका सबै बिरामीको प्रत्यक्ष निगरानी गर्ने मेरो नै जिम्मवारी थियो,’ उनले हेल्थपोस्टसँग भनिन्, ‘अस्पतालमा जुन बेला पनि सुरक्षा साम्रगीको पर्याप्त हुँदैन थियो।’

सुरक्षित सामग्रीको प्रयोग नगर्दा पनि संक्रमण सरेको हुनसक्ने आँकलन छ उनको । उनलाई कोरोना पुष्टि भएसँगै अस्पतालमा रहेका अन्य कर्मचारीमा पनि परीक्षण गरिएको थियो। त्यसमा ६ जनालाई संक्रमण देखिएको थियो।

धनकुटा अस्पतालका संक्रमित स्वास्थ्यकर्मी गणेश बुढाथोकी पनि सुरक्षित रूपमा पिपिई नहुँदा संक्रमण सरेको हुनसक्ने बताउँछन्। ‘अस्पतालमा बिरामीको हेरचाह गर्दा सामान्य पिपिई, सर्जिकल माक्सको प्रयोग गर्ने गरिन्थो,’ उनले भने, ‘संक्रमण हुने सक्ने आधार आकस्मिक कक्षमा आएका बिरामीबाट हुनुपर्छ।’

बुढाथोकीसहित हाल अन्य स्वास्थ्यकर्मी, सुरक्षाकमी कोसी कोभिड अस्पतालमा उपचाररत छन्।

वैशाख ३० मा पहिलो पटक कपिलवस्तुकी एक नर्समा कोरोना संक्रमण देखिएको पुष्टि भयो। तर, तौलिहवा अस्पतालकी नर्समा संक्रमण कसरी सर्यो भन्ने कुरामा उनी अनविज्ञ नै रहेकी छन्।

धनकुटा अस्पतालका संक्रमित स्वास्थ्यकर्मी गणेश बुढाथोकी पनि सुरक्षित रूपमा पिपिई नहुँदा संक्रमण सरेको हुनसक्ने बताउँछन्। ‘अस्पतालमा बिरामीको हेरचाह गर्दा सामान्य पिपिई, सर्जिकल माक्सको प्रयोग गर्ने गरिन्थो,’ उनले भने, ‘संक्रमण हुने सक्ने आधार आकस्मिक कक्षमा आएका बिरामीबाट हुनुपर्छ।’

अस्पतालमा कोरोना शंकास्पद बिरामी नहेरेको र क्वारेन्टाइनमा रहेका मानिसमा टाढा भएको अवस्थामा पनि कोरोना संक्रमण कसरी हुन पुगेको परिहान हुन नसकेको उनको भनाइ छ ।

कोरोना संक्रमण देखिएपछि घरपरिवार र हस्पिटलका १ सय ११ जनाको स्वाब संकलन गरी परीक्षण गरियो। तर, कसैमा पनि संक्रमण फेला परेन। कोरोना संक्रमितको ८० प्रतिशत लक्षण नदिने हुँदा अस्पतालका रहेका बिरामीको हेरचाह गर्दा सरेको हुनसक्ने उनको पनि आशंका छ।

कञ्चनपुरको पुनर्वास नगरपालिका–९ स्थित परासन स्वास्थ्य चौकीमा कार्यरत ल्याब असिस्टेन्ट पनि पिपिई र गुणस्तरबिनाको मास्क लगाएर क्वारेन्टाइन र सीमानाकामा स्बाब नमुना संकलन गर्दा संक्रमण सरेको अनुमान लगाउँछन्।

व्यक्तिगत सुरक्षा सामग्री (पिपिई), एन–९५ मास्कबिना सर्वसाधारणको स्वास्थ्यका परीक्षणमा खटिँदा संक्रमण सरेको अनुमान ती स्वास्थ्यकर्मीको छ। ‘हजारौंको भिडमा आवश्यक स्वास्थ्य उपकरणबिना खटिनु परेकाले नै कोरोना संक्रमण सर्यो,’ उनले हेल्थपोस्टसँग भने, ‘बिना कुनै स्वास्थ्य सामग्री लगाएर सिमानामा खटिँदा नै कोरोना स¥यो कि भन्ने लागेको थियो । सही रहेछ, स्वास्थ्य उपकरण भएको भए कोरोनाले छँुदैनथ्यो कि।’

कोरोनाको संक्रमण हुनसक्ने आशंकामा उनले जेठ १७ स्वास्थ्य परीक्षण गराएका थिए। २० गते रिपोर्ट आउँदा पोजेटिभ देखियो थियो। उनी हाल सेती अञ्चल अस्पतालको आइसोलेसन वार्डमा उपचारत छन्।

संक्रमण बढ्नुमा कोरोनाको हब अस्पतालमा मात्र स्वास्थ्यकर्मीलाई सुरक्षा सामग्रीको व्यवस्था भएको र अन्य स्वास्थ्य संस्थामा सुरक्षा सामग्री अभावका कारणले संक्रमण दर बढ्दै गएको नेपाल स्वास्थ्यकर्मी युनियनका अध्यक्ष उज्ज्वलकुमार शर्माको तर्क छ।

सरकारले स्वास्थ्य संस्था तथा खोप कार्यक्रममा स्वास्थ्यकर्मीलाई पिपिई, माक्स, पन्जा जस्ता सामग्री नदिइकन काम लगाएको र स्वास्थ्य संस्थामा पहिचान नै नभएका व्यक्तिको उपचारमा खटिँदा संक्रमण बढेको शर्मा अनुमान गर्छन्।

जिल्ला अस्पतालमा काम गर्ने नर्सले सुरक्षित सुरक्षा सामग्रीको प्रयोग गर्न नपाएका कारण पनि संक्रमणको दर बढेको नेपाल नर्सिङ संघकी अध्यक्ष प्रा. मनकुमारी राईको भनाइ छ। बिरामीको हेरचाहमा बढी समयसम्म सँगै हुने भएकाले जनशक्तिमध्ये पनि नर्समा बढी जोखिम हुने र संक्रमण बढेको उनको तर्क छ।

स्वास्थ्यकर्मीलाई बढें सँगै थप संक्रमण हुन नदिनेका लागि विभिन्न स्वास्थ्य संगठनले कोरोना नियन्त्रण तथा रोकथामका लागि तालिम दिँदै आएका छन्।

नेपाल चिकित्सक संघले देशभरका स्वास्थ्यकर्मीलाई अनलाइनमार्फत संक्रमण रोकथामका लागि अनलाइन तालिम सुरु गरेको छ। नर्सिङ तथा सामाजिक सुरक्षा महाशाखाले फ्रन्टलाइनर नर्सलाई संक्रमण रोकथामसम्बन्धी भर्चुअल तालिम दिन थालेको छ।

यो समाचार तयार पार्दासम्म सबैभन्दा बढी ७ स्वास्थ्यकर्मी, ९ नर्स र ४ चिकित्सक कोरोना भाइरसबाट संक्रमित भएका छन्।

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

सम्बन्धित समाचार

  • ताजा समाचार
  • जनप्रिय