बढ्दो नर्सिङ बेरोजगारीले झस्काइरहन्छ

नेपालगन्ज नर्सिङ क्याम्पसबाट नर्सिङ अध्ययन सकेपश्चात् मैले केही समय कैलालीको टीकापुर अस्पतालको प्रसूति वार्डमै काम गरेँ । त्रिवि शिक्षण अस्पतालको प्रसूति वार्डमा काम थालेको भने साढे दुई वर्ष भएको छ । पहिलोपटकको आवेदनमै नाम निकाल्न सफल भएँ । नर्सिङ पेसाको सुरुवातदेखि नै म प्रसूति विभागमै कार्यरत छु ।

विभिन्न रोग तथा त्यसका लक्षणबारे जान्ने उत्सुकता ममा सानै उमेरदेखि थियो । त्यही उत्सुकता नै मेरो नर्सिङ अध्ययनको आधार बन्न पुग्यो । सानैदेखिको मेरो रुचि र लगाबमा पारिवारिक साथ, सहयोग र प्रेरणा थपिएपछि म नर्स बनेँ । मानिसका शरीरका विभिन्न अंग तथा त्यसमा लाग्ने रोगबारे जानकारी राख्ने मेरो बच्चैदेखिको स्वभाव र चाहनाले नै मलाई नर्सिङ पेसामा पुर्यायो । मैले त्यसैअनुसार आफूलाई विकास गर्दै पनि लगेँ ।

नर्सिङ अध्ययनको सुरु गर्दा मलाई यस क्षेत्रमा व्याप्त बेरोजगारीबारे खासै ज्ञान थिएन । अध्ययन थालेपछि भने यस क्षेत्रमा व्याप्त बेरोजारीबारे बिस्तारै थाहा पाउँदै गएँ । त्यसपश्चात् मलाई दुःख गरेर पढेर पनि कतै रोजगारी नपाइने पो हो कि भन्ने लागेको थियो । कतिपय सिनियर दिदीहरू काम नपाएर भौँतारिरहेको देख्दा मलाई नमज्जा लाग्ने गथ्र्याे । मेरो पनि अध्ययनमा गरेको श्रम, समय र पैसाको लगानी बेकार जाने पो हो कि भन्ने डरले वेला–वेला सताउने गथ्र्याे ।

नर्सिङ क्षेत्रमा बेरोजगारी समस्या दिनहुँ विकराल बन्दै गएको देखेर मलाई ज्यादै नराम्रो लाग्छ । समय र श्रमका अतिरिक्त अध्ययनका लागि कतिपयले त लोन लिएका हुन्छन् । त्यसअनुसारको प्रतिफल पाउन नसक्दा कतिपयमा डिप्रेसनको समस्या नै पनि आउने गरेको छ । निजी अस्पतालले कति महिना, कति वर्षसम्म त नर्सलाई भोलेन्टेयरका रूपमै काम लगाइरहेका हुन्छन् । यद्यपि, कुनै–कुनै निजी अस्पतालले भने राम्रै तलब दिने गरेका पनि छन् ।

त्रिवि शिक्षण अस्पतालमा बिरामीको चाप अत्यधिक हुने भएकाले पनि होला, तलब तथा सेवा–सुविधा पनि अन्य अस्पतालमा भन्दा राम्रै छ । निजी अस्पतालको तुलनामा त्रिवि शिक्षण अस्पतालमा नर्सको तलब तथा अन्य सेवा–सुविधा राम्रो मान्नुपर्छ । यद्यपि, काम, वर्तमान परिवेश र आवश्यकताअनुसार विद्यमान सुविधा पर्याप्त भने होइन । स्टाफ नर्सका लागि त्रिवि शिक्षण अस्पतालमा तलब सुविधा समान छ ।

कतिपय अवस्थामा बिरामीको चाप अत्यधिक हुने भएकाले बेडले नधानेर ट्रलीहरू पनि राख्नुपर्ने अवस्था आउने गर्छ । त्यसैले पनि प्रसूति वार्डका नर्स र बिरामीको अनुपात मिलाउन नसकिएको होला । धेरैजसो समयमा ४० जना बिरामीलाई जम्मा २–३ जना नर्सले हेरचाह गर्नुपर्ने हुन्छ ।

एउटै कोर्स र लगानीमा पढे पनि भोलेन्टेयर नर्सको कामको उचित मूल्यांकन नभएको देख्दा मलाई नमज्जा लाग्छ । अध्ययन सकेर पढाइखर्चको व्यवस्थापन गर्छु भन्ने मनसाय धेरैको हुन्छ, त्यस्ता अवस्थाका नर्सलाई ज्यादै गाह्रो हुन्छ । अध्ययन गरेपछि त्यसले प्रतिफल पनि त दिनुपर्यो, सहज जीविकोपार्जन हुनुपर्यो नि ! नेपालका कतिपय नाम चलेका महँगा अस्पतालले समेत नर्सलाई भोलेन्टेयर गराएको देख्दा ज्यादै नै दुःख लाग्छ ।

अन्य वार्डमा नर्स–बिरामी अनुपात सन्तुलनमा राख्न सकिने भए पनि प्रसूति वार्डमा भने त्यो गर्न केही गाह्रो हुन्छ । बिरामीसंख्या प्रसूति वार्डमा असन्तुलित हुने गर्छ । त्रिवि अस्पतालको प्रसूति विभागमा जम्मा ३३ वटा मात्र बेड छन्, तर बिरामीसंख्या ३३ मात्र हुन्छ भन्ने हुन्न । कतिपय अवस्थामा बिरामीको चाप अत्यधिक हुने भएकाले बेडले नधानेर ट्रलीहरू पनि राख्नुपर्ने अवस्था आउने गर्छ । त्यसैले पनि प्रसूति वार्डका नर्स र बिरामीको अनुपात मिलाउन नसकिएको होला । धेरैजसो समयमा ४० जना बिरामीलाई जम्मा २–३ जना नर्सले हेरचाह गर्नुपर्ने हुन्छ ।

बिरामीको चाप अत्यधिक हुँदा नर्सहरूले धेरै काम गर्नुपर्ने हुन्छ । बिरामीका आफन्त तथा नर्सबीचको कुराकानीका क्रममा कहिलेकाहीँ मिस कम्युनिकेसन भएका वेला नर्सहरू झर्किने गर्छन् । बिरामीका आफन्तले कुरा नबुझेर झर्किदिँदा नर्स पनि कहिलेकाहीँ झर्किन पुग्छन् । बेडको कारणले बिरामीका आफन्त र नर्सबीच त्यस्ता समस्या वेला–वेलामा त्रिवि अस्पतालमा पनि आउने गर्छन् । तर, त्यसले ठूलै रूप लिने गरेको भने छैन । बेड नपाएर ट्रलीमा बस्नुपर्दा पनि नर्ससँग बिरामीका आफन्तको सामान्य भनाभन हुने गरेको छ । तर, सबैले हाम्रो बाध्यतालाई पनि बुझिदिने र हामीले पनि इमानदारीका साथ विनाभेदभाव सेवाप्रवाहमा ध्यान पुर्याउने हो भने त्यस्ता समस्या हटेर जान्छन् भन्ने लाग्छ ।

थापा त्रिवि शिक्षण अस्पताल, प्रसूति विभागकार्यरत छिन्

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

सम्बन्धित समाचार

  • ताजा समाचार
  • जनप्रिय