तागतवर्धक कुरिलो अनेक रोगको औषधि

पहाडी क्षेत्रमा साउने संक्रान्तिमा गरिने विशेष पूजामा प्रयोग गरिने वनस्पति कुरिलोलाई औषधि एवम् पोषणयुक्त खाद्यान्नका रूपमा पनि प्रयोग गर्न सकिन्छ भन्ने कमैलाई थाहा होला । आयुर्वेदका अनुसार अम्लपित्त, मस्तिष्क दुर्बलता, पिसाब पोल्ने, महिलामा हुने बढी रक्तस्राव, उच्च रक्तचाप र हृदयरोगको उपचारमा समेत कुरिलो लाभकारी वनस्पति हो । सुत्केरी महिलामा दूध नआउने समस्या भएमा कुरिलोबाट बनेको विशेष प्रकारको औषधि प्रयोग गर्ने गरिन्छ ।

सुत्केरी महिलाको प्रशस्त दूध नआएमा बच्चालाई कुपोषणबाट बचाउन कुरिलोबाट बनेको तयारी औषधिसमेत पाइन्छ । प्रशस्त दूध नपाएका बच्चामा रोगविरूद्ध लड्ने क्षमता कम हुनुका साथै शारीरिक, मानसिक वृद्धि–विकासमा पनि अवरोध निम्तिन्छ ।

कुरिलो काँडेदार सदाबहार वनस्पति हो । यसका डाँठ, फूल र फललाई समेत औषधिका रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ । सुत्केरी महिलालाई कुरिलो खुवाएमा दूध बढाउने मात्र नभई पर्याप्त तागत बढाउनसमेत मद्दत पुग्ने आयुर्वेद चिकित्सकको भनाइ छ ।

कुरिलोमा भिटामिन सी, फोलिक एसिड, भिटामिन ई, भिटामिन बी६ र मिनरलहरू पाइने भएकाले यसको सेवनले शरीरबाट पिसाब बाहिरलेक्रम बढाउन सघाउँछ । यसका कारण पाठेघरको संक्रमण घटाउन मद्दत पुग्छ ।

चिकित्सकका अनुसार कुरिलोको सेवनले दुखाइ र सुन्निएको घटाउँछ, मिर्गौलामा हुने पत्थरीको जोखिम कम गर्छ, जोर्नीको दुखाइ कम गर्छ, कब्जियत घटाउँछ, रक्तअल्पता घटाउँछ र अनुहारमा चमक ल्याउन सघाउँछ । कुरिलो काँडेदार सदाबहार वनस्पति हो । यसका डाँठ, फूल र फललाई समेत औषधिका रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ । सुत्केरी महिलालाई कुरिलो खुवाएमा दूध बढाउने मात्र नभई पर्याप्त तागत बढाउनसमेत मद्दत पुग्ने आयुर्वेद चिकित्सकको भनाइ छ ।

कुरिलोको टुसा तरकारी वा अचार बनाएर खान सकिन्छ । यसको जराको रस निकालेर चूर्ण बनाएर वा पकाएर क्वाथका रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ । चूर्णलाई दूधमा घोलेर खान सकिन्छ । त्यस्तो औषधिजन्य चूर्ण ३ देखि ६ ग्राम, स्वरस १० देखि २० मिलिलिटर र क्वाथ ५० देखि १०० मिलिलिटरसम्म सेवन गर्न सकिन्छ ।

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

सम्बन्धित समाचार

  • ताजा समाचार
  • जनप्रिय